Kosova’ya gelince şimdilik NATO askerleri ve Kosova Polisi himayesinde durum sakindir. Olagelen olayların tamamı suç odaklı oluyor. Makedonya’da Makedon güvenlik kuvvetleri ile çatışan ve öldürülen veya tutuklananlar da Kosova’nın Dubrava tutukevinden kaçmış hükümlülerdi.
Şimdiye dek anlattıklarımızın özeti Amerikanın Sesi haberinde: Kosovalı Arnavut liderler, Mayıs’tan önce bağımsızlık ilan etmeyi planlıyor iddiası yer aldı. Arnavut Müzakere Heyetinin sözcüsü İskender Hyseni, Kosova halkının bağımsız devlet ilanı için daha fazla bekleyemeyeceğini açıkladı. Priştine’de üniversite öğrencileri bağımsızlık ilanı için yürüyüş düzenledi. Brüksel’de toplanan Avrupa Birliği Dışişleri Bakanları, Kosova’nın bağımsızlığı konusunda ortak bir görüş belirlemeye çalışıyor diye konu yorumlandı. Birliğin dış politika yetkilisi Havier Solana, Avrupa ülkelerinin Kosova’nın güvenlik sorumluluğunu BM’den devralmaya hazır olduğunu açıkladı. Kosovalı Arnavutlar, Avrupa Birliği ile işbirliği yapmadan bağımsızlık yolunda adım atmayacaklarını doğruladılar ve bununla demokratik sorumluluk gösterdiler.
Kuzey Kosova’da Kuzey Mitrovitsa’da Sırbistan’ın Kosova Bakanı Slobodan Samardziç bu şehirde Sırbistan hükümetinin ofisini açma kararını almıştı. UNMİK Şefi Joachim Rüecker Sırbistan Bakanlığının Kosova’da ofis açmasının illegal olduğunu vurguladı. Rüecker konuyla ilgili Kosova Başkanı Fatmir Sejdiu ile görüştükten sonra Kuzey Mitrovitsa’da açılan Sırbistan bakanlığının ofisiyle ilgili New York’ta merkezle ilgili alınması gereken önlemler üzerine danışacağını açıkladı. UNMİK öncüleri Kosova hükümetinin kurulmasıyla ilgili aşırı meşgul olmalarına karşın Kuzey Mitrovitsa’da Sırbistan ofisinin açılmasına sert tepki verdiler. UNMİK Sırbistan’ın attığı bu adımının Kosova’daki meşru sisteme uygun olmadığı ve bunun BMGK’nin 1244 sayılı rezolusyonunu çiğnemeyi teşkil ettiği kanısındadır.
Kosova resmileri de bu ofisin açılmasına sert tepkide bulundular. Kosova Başkanı Fatmir Sejdiu bunu hesaplı kışkırtma olarak değerlendirmiştir. Yine de resmi Priştine’nin Sırbistan’ın atmış olduğu bu sorumsuz adımına hiçbir karşı ünlemle cevap vermeyeceğini, çünkü Troyka ile kışkırtmalardan kaçınacakları görevini almış bulunmakta olduklarını açıkladılar. Bu fırsatta Başkan Sejdiu 19.12.2007 tarihindeki Kosova konulu BM Güvenlik Konseyi oturumuna kendisinin ve hükümeti kurmakla görevli Hashim Thaçi’nin katılacaklarını açıklamıştır.
Sırbistan hükümeti ortağı Avrupa ile bütünleşme yanlısı, Kosova konusunda hükümet ortakları ile birilikte hareket eden DS partisi üyesi ve Sırbistan Hükümeti Başkan Vekili Bozidar Djeliç “Kosova karşılığında AB” ticareti olamaz Sırbistan bunu hiçbir zaman kabul etmeyecektir diye ifade veriyor. AB tavırlarına zıt gelen bu tavrın iç ihtiyaçlar için olmalı diyenler var aksi halde bir analistin dediği gibi “Bizim devletimiz bir büyük şirket gibidir ve başına gelecekler çok belirsizdir” görüşü ortaya atılmaktadır. Böyle Sırbistan devletinin de bunu bir araya getirip standardı elde etmesi lazımdır ve o zaman siyasi durumun nasıl olacağını göreceğiz” demektedir. Sırbistan başbakanı Koştunica da bu arada “AB’nin Kosova’nın tek yanlı bağımsızlık ilanının yegâne kabul edilmesi kararını çıkaramaması çok önemlidir ve bundan böyle müzakerelerin sürdürülmesi için daha fazla sebep vardır” değerlendirmesini yapmaktadır. Sırbistan Devlet Başkanı Boris Tadiç Sırbistan Radyo Televizyonu’na yaptığı açıklamada, BM Güvenlik Konseyi'nden Kosova'nın bağımsızlığının meşru olup olmadığı konusunda Uluslararası Adalet Divanı'ndan görüş istenmesi için Sırbistan’ın girişimde bulunacağını açıklıyor. Görülen o ki Kosova bağımsızlığının beyan edilmesi zamanı yaklaşırken Sırbistan’ın yönetimdeki liderleri giderek daha fazla paniğe kapılmaktadırlar. Çünkü bu konuda artık yapabilecekleri bir şey kalmadığını görmektedirler.
Aklıselim ama bazı beyanlarıyla bazen şaşırtan ama Avrupa ile bütünleşme yanlılığına batılıları inandırmış ve inandırmakta olan Sırbistan Başkanı Boris Tadiç Republika Sırpska ziyareti sırasında Banjaluka’da “Sırpların şiddet kullanmasıyla Sırbistan tamamıyla Kosova’yı kaybetmiş olur” diye beyan etmiştir. Şiddet kullanımı Sırbistan’ın yine bütün dünya ile savaşmasına götürecek savaşı kaybetmesini ortaya çıkardıktan sonra Kosova ve Metohiya’da yaşamakta olan Sırp milliyetine mensup vatandaşlar ilk hamlede tehlikeye sokulmuş olurlar. Tadiç bu ihtimalde, tüm bölge istikrasızlığa sürüklenmiş olur Sırbistan Avrupa bütünleşmelerinden, her insanımız için daha güzel yaşamaktan dışlanmış olur.
Bu sırada Sırbistan Başbakanı Koştunica’nın Danışmanı Aleksandar Simiç’in “savaşın meşru hukuk aracı olduğu” beyanını yorumlarken Tadiç,”Şu anda savaşın reel araç olduğunu düşünen herkes, her şeyden önce Kosova’da yaşayan eni sonunda Sırbistan’ın devlet çıkarlarına da karşıdır” olarak açıklamıştır. DS partisi lideri olan Boris Tadiç hükümet ortağı DSS partili Simiç’in “beyanını açıklamasını beklediğini” onun bunu yapmadan konuyla ilgili düşüncesini açıklamayacağını söylemesi hükümet ortakları arasındaki farkı ve ilişkileri yansıtmıştır. Kosovalı Arnavutların tek yanlı bağımsızlık ilan etmeleri durumunda mutlaka Sırbistan şiddete başvurmayacağı tespit edilmiştir. Başvuracağı adres uluslar arası topluluktan uluslar arası hukuka uygun adım atmalarını isteyeceğini beyan etmiştir.
Sırbistan’ın yönetimdekileri kısmen ve muhafazakârlarının nitelendirdikleri gibi en siya senaryonun gerçekleşmesi durumunda AB üyelerinin prestijinin Sırbistan’da yara alacağını iddia etmektedirler. Ama yine bu durumda Sırbistan’ın milli çıkarı nedir diye sormanın gerekliliğini unutmamaya işaret etmektedirler. Sırbistan Başbakan vekili DS’li Bozidar Djeliç bu konuda kendi lideri Boris Tadiç’e karşın o kadar ileriye gidiyor ki “Avrupa Birliği ülke değildir, BM üyesi de değildir ve Kosova konusu sürecinin parçası da olmayacaktır” diyerek konuya çok farklı yaklaşımının olduğunu açıklamaktadır.
9.12.2007 tarihinde Sırbistan Ordusu Genelkurmay Başkanı Zdravko Ponoş-"Sırp ordusunun çeşitli senaryolar için planları vardır “ açıkça şiddeti dışlamayan, belirtmeyen ifadesini anlamak zor oluyor. Çünkü Sırp siyasetçilerinin şiddete başvurulmayacağı beyanlarını çürütmektedir. Zdravko Ponoş ordusunun çok dikkatle Kosova’da ve Güney Sırbistan’da durumu izlediğini ve çeşitli senaryolar için hazırlanmış planlarının olduğunu, şu anda bunlardan hiçbirinin gerçekleştirilmesi için şartların oluşmadığını Sırbistan’ı yönetenlerin siyasi algılaması öyle ki ordunun ciddi bir görev üstlenmesini öngörmemektedir diye beyan etmiştir. Ama sözlerine “bu olmaz değildir” diye eklemiştir. Hazırlanan planların bazı Avrupa ülkelerine göre hazırlanmış olduğunu ve bunun sadece aşırı kuvvetli silah kullanmakla suçlanmayan Büyük Britanya’nın Kuzey İrlan’da da kullandığı örneğine göre hazırlandığını da açıklamıştır.
Bu arada önceleri de belirttiğimiz gibi Çar Lazar Muhafızlarının önüne Sırbistan devleti çıkmıştır. Aşırı beyanlarıyla bilinen, Kosova’nın bağımsızlığının ilan edilmesi ihtimalinde silahlı saldırı tehdidi savuran, Kosova şehirlerini havan topu ateşine tutacağı ifade eden paramiliter Çar Lazar Muhafızları Komutanı” Hadzi Andrej Miliç tutuklanmıştır. Zdravko Ponoş aynı zamanda her tür paramiliter organizasyonların yasaklandığı yeni kanunun kabul edilmek sürecinde olduğunu da açıklamıştır.
Birçok diplomatik kaynaklar Priştine’deki Meclisin Washington ve bazı Avrupa başkentleri ile işbirliğinde Kosova bağımsızlığını 2008 yılının başlangıcında ilan edeceğini iddia etmektedirler. Haviyer Solana ise bu çeşit eylemin de şiddete sebep olmayacağını iddia etmektedir ve bağımsızlığın ilanı sonrasında şiddet beklemediğini söylemiştir
19.12.2007 tarihinde BM Güvenlik Konseyi’nin Kosova’ya adanmış oturumu beklenirken resmi Sırbistan bu konuda sürecin belirlenmesinde yeni girişimler bildirmiş bulunmaktadır. Kosova konusunun çözümü bağımsızlık lehine ilerlerken Sırbistan Başbakanı Koştunica AB’yi Kosova ve Metohiya bağımsızlığı karşılığı olarak her çeşit maddi tazminat arz etmemeleri için uyarmış ve “bunun Sırbistan’ın onuru için hakaret olacağını” bildirmiştir.Sırbistan Devlet Başkanı Boris Tadiç, "Kosova'nın bağımsızlığının meşru olup olmadığı konusunda Uluslararası Adalet Divanı'ndan görüş istenmesi için hemen Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'ne başvurulması konusunda talimat verdiğini" söylemiştir.
14.12.2007 tarihinde AB devlet ve hükümet şefleri Kosova nihai statüsü konusunun uzlaşmalı çözümü için 120 günlük yorulmaz ve sabırlı çabaları için Troyka üyelerine teşekkür etmiş olacaktı. Bu liderler, yanı sıra Şubat-Mart-Nisan başında tek yanlı Kosova bağımsızlığının ilan edilmiş olacağını da öğrenmiş oldular. Belirttiğimiz tarihte olması beklenen tek yanlı bağımsızlık konusunda onun kabul edilmesi için her üyeye, yani AB devlet ve hükümet şeflerine kendilerinin karar alması da havale edileceği bildirilmiş oldu. Bu olayın senaryosunun bu çeşit olacağını Karadağ’ın bağımsızlık ilan ettiği işlemlerine dayanarak yapılmasının düşünüldüğünü Sırbistan analistleri iddia ettiler. AB Bakanlar Konseyi resmileri 19.12.2007 tarihinde BM Güvenlik Konseyinde nelerin olacağını, bu işin neye bağlı kaldığını da ekleyerek AB’nin böyle bir kararı hala almadığına da işaret etmektedirler. 13.12.2007 tarihinde AB’nin Genişlemeden Sorumlusu OLLİ REHN, “KOSOVA STATÜSÜNÜN ÇÖZÜMÜ KIŞ YA DA İLKYAZ-KIŞ SÜRESİNDE FİNALİZE EDİLMİŞ OLACAKTIR” diye açıkça belirtmiştir.
14.12.2007 tarihinde AB’nin görevdeki Portekiz Başkanlığı 27’lerin liderlerinin Kosova’ya 1800 polis ve adalete bürokrat gönderme politik kararında uzlaştıklarını açıkladı. AB’nin bu misyonunun AB’nin güvenlik ve savunma politikası çerçevesinde gönderileceği açıklandı. Karşılık olarak AB liderleri Sırbistan’a “AB’ye daha çabuk aday üye olma” yolunu da buyurmaya hazır olduklarını bildirdiler. Bundan sonra Kosova konusuyla ilgili Pandoranın Kutusunun açılmasına şans kalmadığı kansındayım.
Avrupalılar bununla Kosova’da 1999 yılından bu yana bulunan BM misyonundan yönetimi 1244 sayılı rezolusyona uygun almış olacaktır. Bu konuda Avrupalı diplomatlar 1244 sayılı rezolusyonun AB’nin üstlendiği misyonun devam etmesine süreç içerisinde meşruluk sağlayacağından hareket etmektedirler.
Bu yazıyı web sayfanızda alıntılayın
v.1.4.6 © -
|